علم و دانش

*‌ برخي شاغلان در شيفت‌هاي شب‌كار و صبح‌ها استراحت مي‌كنند. بايد به اين گروه تذكر داد كه خواب روزانه به هيچ‌وجه به اندازه خواب شبانه زمينه استراحت سلول‌ها و اعضاي بدن را فراهم نمي‌آورد.

*‌ افرادي كه مرتب در حال مسافرت‌هاي داخل و خارج كشور هستند، دچار به‌هم خوردگي نظم طبيعي خواب مي‌شوند.

* تماشاي تلويزيون تا ديروقت مانع خواب كافي مي‌شود.

*‌برخي از ما زندگي پرمشغله‌اي داريم و وقتي زمان كم مي‌آوريم، اولين كاري كه مي‌كنيم، اين است كه از خواب خود بزنيم. اين در حالي است كه خواب ناكافي از علل خستگي مزمن است كه باعث مي‌شود عكس‌العمل‌هاي ما در مقابل حوادث كاهش يابد و دچار آسيب‌هاي ناشي از تصادف و حوادث محيط كار شويم، از طرف ديگر فشار رواني زيادي به ما وارد مي‌آيد كه مانع آرامش فكري و زندگي بي‌دغدغه و راحت مي‌شود.

خرخر كردن شبانه نيز نشانه قطع تنفس در شب است كه به علت بسته شدن موقعيت راه‌هاي تنفسي پيش مي‌آيد. بسته شدن راه‌هاي تنفسي باعث مي‌شود براي پيشگيري از خفگي از خواب بيدار شويم و اين ريتم طبيعي خواب را به هم مي‌زند و باعث احساس خستگي و به هم خوردن آسايش رواني مي‌شود.

يكي ديگر از اختلالات خواب مساله بي‌خوابي است كه حدود 15 درصد مردم دچار آن هستند. از علل شايع بي‌خوابي مي‌توان اضطراب و مصرف بيش از حد و بي‌موقع قهوه را نام برد. در اين موارد از مصرف داروهاي خواب‌آور جلوگيري كنيد، زيرا علاوه بر اين كه خواب طبيعي را از بين مي‌برد، دچار اعتياد به اين مواد مي‌شويد.

اما بدن ما هر روز به چند ساعت خواب نياز دارد؟ در پاسخ به اين سوال بايد گفت شيرخواران معمولا 16 ساعت در روز مي‌خوابند كه تا 3 سالگي به 12 ساعت كاهش مي‌يابد. از 6 سالگي تا دوران بلوغ ساعت خواب به 10 ساعت مي‌رسد. بيشتر افراد بزرگ‌تر از 18 سال نياز به 9 ـ 7 ساعت خواب شبانه دارند براي اين كه از كافي بودن خوابتان مطمئن شويد بهترين راه اين است كه موقع بيدار شدن از خواب احساس تسكين و هوشياري كنيد.

در نقطه مقابل علائمي همچون عدم توانايي در بيدار شدن بدون ساعت زنگ‌دار در صبح‌ها، احساس خواب‌آلودگي در روز، احساس كمبود انرژي از مهم‌ترين نشانه‌هاي ناكافي بودن خواب هستند. در صورت مواجه شدن با اين علائم هر شب 30 دقيقه زودتر به رختخواب برويد چرا كه در اين موارد براي جبران كمبود خواب، دير بيدار شدن مساله‌اي را حل نمي‌كند.